Beleefd aanbevelend, het boek over Kruijer

Ik heb regelmatig op dit blog aandacht besteed aan het project rond Jan Kruijer. Nu is het dan zo ver: het boek is klaar. Zaterdag is het door burgemeester Meindert Schollema van de gemeente Pekela aangeboden aan het oudste kleinkind van Jan Kruijer, Jan Kruijer. Een fotoverslag van de middag staat op het weblog dat bij dit boek hoort: www.architectkruijer.blogspot.nl .

Ook verscheen er een artikel in de Veendammer en op de site Prachtig Pekela.

Eerdere blogs over Kruijer:
* De toren op
* De katholieke begraafplaats
* Fotoverslag Kruijermiddag
* Onderzoek Kruijer

Drieduizend foto's uit Bellingwedde

De afgelopen tijd is het aantal foto's dat van het Cultuurhistorisch Centrum op de Beeldbank Groningen staat toegenomen tot meer dan 6800. Bijna de helft daarvan komt uit gemeente Bellingwedde. Een grote groep vrijwilligers is regelmatig bij elkaar geweest om de foto's te beschrijven. Zij wonen al jaren in de omgeving en kennen de straten, de huizen en de mensen van vroeger.

Nu zijn we klaar. We vonden dat een reden voor een feestje en de gemeente Bellingwedde vond dat ook. Lucie Heijs, medewerkerster daar en contactpersoon voor de vrijwilligers, organiseerde een leuk middag met koffie en gebak, bloemen, cadeautjes en een hapje na. De wethouder, mevrouw Marja Bos hecht aan vrijwilligerswerk en kwam langs om iedereen persoonlijk te bedanken.

OMD Westerlee (fotoverslag)

Dorpsbelangen Westerlee heeft een uitgebreid programma dit jaar. Onderweg naar de markt over boomonderhoud, rijd ik langs een huis waar een hoogwerker voor staat. De hoogwerker is voor de gelegenheid gratis beschikbaar gesteld door Gjaltema.

Op de hoogwerker kan ik zien hoe een koperen dak wordt gemaakt en hoe het er van boven uit ziet. Bijzonder interessant hoe op een vrij eenvoudige manier het krimpen en uitzetten van het koper wordt opgevangen. Ik krijg het allemaal zeer vakkundig uitgelegd door de vader van de eigenaar.  

 Eenmaal boven, heb ik nog maar wat plaatjes gemaakt van het omliggende landschap.

Het was ook mogelijk om allerlei details te zien, die nog in restauratie waren.

Op de markt proef ik een jam van Westerlese kers en aalbessen en laat ik voor mezelf een bezem maken van berkentakken. Je schijnt er heel goed sneeuw mee te kunnen vegen. Het onderhoud is ook heel makkelijk: gewoon zo nu en dan in de regen leggen. De bezembinder is lid van de Onstwedder Garven. Ik had in de krant gelezen dat ze derde waren geworden bij het Nederlands kampioenschap vlegeldorsen. Tijdens het binden van de bezem word ik bijgepraat over de regels.
Daarna breng ik een bezoek aan de kerk. Allerlei kunsthandwerken zijn daar te zien. Ik raak aan de praat met leden van Dorpsbelangen. Ze praten me bij over de nieuwe beplanting van de bosranden die ze op het oog hebben. En over de medewerking die ze krijgen van Staatsbosbeheer. Een mooie samenwerking tussen het dorp en de 'overheid'.

Op het kerkhof wordt hard gewerkt in het kader van Kerken in het Groen. Hier en daar is goed te zien dat dat absoluut nodig is.

Op andere plekken is het prachtig. Of zijn ze daar al klaar? Ik weet het niet.

In de kerk ligt een groot aantal komkommers. Als je zin hebt, mag je er één meenemen. Ik ruil ze voor een aantal koeken dat ik nog heb van de opening in het Sterrebos. Dat lijkt me een goede ruil. Om drie uur moet ik echt weg. Mijn nichtje is jarig en daarvoor moet ik naar Almere. Ik had natuurlijk nog van alles willen zien, maar blijf overal altijd te lang hangen: het is zo gezellig, al die gesprekken met vrijwilligers met een groot hart voor de geschiedenis en de omgeving. Zo is de Open Monumentendag bedoeld. Dus, eigenlijk ben ik erg tevreden.

Déja vu: café Het Pleintje

Het pakhuis van Pfaff, nu omgeven door winkelpanden

Vanmiddag, onderweg naar de winkel voor mijn lunch, liep ik langs café 't Pleintje. Er stroomde prachtige franse muziek naar buiten uit dit mooie, voormalige pakhuis van de Pfaff. Ik raakte daarover aan de praat met de nieuwe eigenaar van het café. Hij heeft het mooi opgeknapt met meubels van steigerhout. Ook op het terras staan deze robuuste meubels.

Het café is nog niet zo lang open. De eigenaar vertelde me dat het langzaam begint te lopen. Er is een kleine aarzeling volgens hem. Veel mensen in Winschoten hebben herinneringen aan het Pleintje zoals het was. En dat was behoorlijk anders dan nu. Het was een café waar het een en ander gebruikt werd, om het maar zo te zeggen.

Disco bij Koos

Ooit was Koos van Dijk de eigenaar van het café. Ooit ontdekte hij daar Herman Brood.  Nederlands erfgoed aan een Winschoter plein, cultuurhistorische grond. Al die herinneringen zijn de reden voor de nieuwe naam die het café binnenkort krijgt: Déja vu. Goed gekozen, vind ik.

Ik ga binnenkort eens een broodje eten op het terras.....




Ps: Excuus voor het ontbreken van het accent op de a van Déja vu. 

Bustocht Groen van toen (Open Monumentendag)

Oude bomen, parken en prachtige tuinen. Ze zijn het decor van de bustocht op Open Monumentendag. De dag begint om 9.30 met de opening van de Open Monumentendag bij het  Sterrebos in Winschoten

Een lid van het gilde van de Stadsgidsen in Winschoten zal een rondleiding geven door het park en de geschiedenis ervan vertellen. Hij levert ons daarna af bij het station van Winschoten.

Daar staat een bus voor ons klaar die ons naar Midwolda brengt. De volgende stop is het landgoed Ennemaborg.

Van de Ennemaborg gaat de tocht naar Museumboerderij Hermans Dijkstra. De boerderij heeft een monumentale slingertuin waarin het prettig wandelen is. In die tuin wordt de lunch geserveerd.

Na de lunch brengt de bus ons naar Oostwold. Daar wordt een slingertuin hersteld onder leiding van Landschapsbeheer Groningen. Simone Bakker zal uitleggen hoe het herstel van zo’n tuin in zijn werk gaat: welke keuzes moeten worden gemaakt en hoe richt je de tuin in zodat deze toch onderhouden kan worden.

Van Oostwold gaat de tocht naar de Carel Coenraadpolder. Daar worden we ontvangen door de landschapsgidsen van het Oldambt die over de geschiedenis van de polder en het Ambonezenbos zullen vertellen.

De bustocht eindigt in de monumentale kerk van Beerta. Daar is nog een tentoonstelling te zien en er staat een hapje en een drankje klaar. Naar verwachting  zijn we tussen 17.00 en 17.30 uur terug in Winschoten.

De kosten voor de bustocht zijn:           € 25,00

Kaarten kunt u kopen bij het Cultuurhistorisch Centrum Oldambt. U kunt bellen op woensdag tot en met vrijdag  06-12461849. U kunt ook mailen: chcoldambt@gmail.com.

Deze bustocht is mede mogelijk gemaakt door Stichting Landschap Oldambt en de Bond Heemschut.

Rondje Nieuwolda

Onlangs had ik bezoek van een vriend uit Maastricht. Ooit was hij mijn begeleider bij mijn museumstage in Kerkrade. Het Industrion, nu Continium, was toen in opbouw. Ik deed onderzoek naar het ontstaan van de vakbeweging. Hij deed toen een van zijn vele onderzoeken (naar stroopproductie). Inmiddels is hij een specialist op de geschiedenis van de mijnen. Continium heeft een motor in de collectie van Verwer uit Nieuwolda. Logisch dus dat mijn vriend Nieuwolda in het echt wilde zien. Reden voor een nieuw rondje door het Oldambt, Nieuwolda dit keer.

Bij gemaal de Hoogte is een prachtig uitzicht over het graan daar het lint van Midwolda in de verte. Het is, wat mij betreft, één van de mooiste stukjes van het Oldambt, daar bij het gemaal. Het water, het uitzicht over het graan en de wijdse rust.

We stoppen even om wat te drinken en om te vragen wie iets meer weet over Verver, de bouwer van de motoren in Continium. Verver zit aan het begin van het dorp, maar er waren ook andere smeden in het dorp.

Als we het café nog even goed bekijken, zien we dat het voorste gedeelte met de etalages duidelijk uit een andere tijd stamt dan het oorspronkelijke gebouw. De pui heeft de kenmerken van de Jugendstil die je bij veel winkelpanden van rond 1900 ziet. 

Voormalige kruidenier van Klei

Op deze foto staat het pand dat we zoeken. Dit soort panden staan er veel in Groningen. Het helpt ons dus niet echt verder.

Dit is het oudste pandje dat we aantreffen aan het begin van het dorp. Geen gelijkenis dus. 

Garage Verwer

Aan de overkant van de straat lijkt het huis wel op de oude foto's. Maar als we beter kijken blijken er toch meer verschillen te zijn. We besluiten het dorp door te rijden om andere panden te bekijken.

Het huis van aannemer Mulder. 

Daarbij komen we langs een paar mooie voorbeelden van de architctuur van de Amsterdamse School, zoals deze garage.

Garage Ritsema

Het oude gemeentehuis van Nieuwolda ligt ook op de route. Boven de rij vierkante raampjes hebben ooit letters gezeten. Het is een mooi pand, met in de nog van de gevel nog het wapen van de voormalige gemeente. 

 Oude foto's van het gemeentehuis van Nieuwolda zoals het vroeger was, staan op de Beeldbank van Groningen.

Verderop zien we nog een pand dat wel eens het Ververpand kunnen zijn. Terwijl mijn vriend uitgebreid foto's maakt, kijk ik verder in de omgeving

Smederij Smid

Daar zie ik dit pand. Het is wat vervallen. Het roept vragen bij mij op. Was het ooit een woonhuis en is het verbouwd tot schuur? Is het een bedrijfspand geweest? Ik ga ik verder naar op zoek. Daar hoort u dus nog over. 

De toren op.

Voor het boek over Jan Kruijer wil ik graag een vergelijking maken tussen de oude en de nieuwe situatie. De oude situatie is een foto van het Schönfeldplein toen de eerste huizen gebouwd werden. De foto is ongeveer in 1932 genomen, ik denk vanaf de toren. Daarom ga ik vandaag voor de tweede keer op stap met Alje. Hij kent niet alleen iedereen, maar het doet ook overal vrijwilligers werk. Onder andere bij de kerk en de toren, die in de zomermaanden vaak open zijn.

We treffen elkaar in de kerk. Rob gaat ook mee. Hij kan mooi fotograferen. Hoe meer mensen foto's maken, hoe groter de kans dat er iets goeds bij zit. We moeten wachten tot Alje tijd heeft. Er zijn andere bezoekers. Dus maak ik wat fotootjes in de kerk. Van het glas in lood en de herdenkingsplaat van de verbouwing door Peters

Dan gaan we naar de toren om de foto na te maken. Onderweg kijken we natuurlijk nog wel even rond. Vooral bij de cellen. Daar treffen we nog een bekende op de muur......

Boven in de toren wordt het zoeken naar de beste manier om het plein te fotograferen en de foto's vergelijken met de oude foto waarvan ik een print meegenomen heb. 

Als we boven in de toren zijn, beginnen de klokken te spelen. Wat een geluid...! De fotograaf die niet bovenin de toren wilde komen, had geluk.

En als we er toch zijn, nog maar een paar andere plaatjes van Winschoten.

Marktpleinkerk

Voormalige LTS

't Rond

Bibliotheek

De foto die we gemaakt hebben verschijnt in het boek van Kruijer op 22 november. Even wachten dus nog.

Met dank aan Rob Rosendahl voor de foto's van Alje en mijzelf.